Marek Perepeczko to postać, która na stałe wpisała się w historię polskiej kultury. Charyzmatyczny aktor, niezapomniany odtwórca roli Janosika, był uosobieniem męstwa, romantyzmu i nieugiętej siły charakteru. Jego kariera, choć niepozbawiona trudnych momentów, była pełna wyjątkowych osiągnięć artystycznych, które przyniosły mu ogromną popularność i szacunek widzów. Perepeczko nie tylko zaskakiwał wszechstronnością w kreacjach aktorskich, ale także swoją osobowością – ciepłą, pełną humoru i niezwykle ludzką.
Początek artystycznej podróży
Marek Perepeczko urodził się 3 kwietnia 1942 roku w Warszawie. Jako nastolatek wyróżniał się spośród rówieśników wysokim wzrostem. Mierzył 190 cm. Uczęszczał do klubu wioślarskiego, trenował też koszykówkę. Przez dwa lata trenował w Legii i został powołany do kadry juniorów. Rozwijał też swoje umiejętności w innych dyscyplinach sportowych – podnosił ciężary, doskonalił się w sztukach walki, pływał oraz trenował kulturystykę. Dzięki tym aktywnościom zyskał atletyczną sylwetkę i uchodził za świetnie rokującego sportowca.
Marek Perepeczko nie marzył o karierze aktorskiej, lecz chciał zostać architektem. Jednak za namową nauczycielek zdecydował się zdawać do warszawskiej PWST. Po ukończeniu Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej w 1965 roku pierwsze kroki w zawodzie stawiał na deskach teatrów, gdzie błyskawicznie zyskał uznanie krytyków i widzów. Perepeczko miał naturalną zdolność do wnikania w postacie, które odgrywał, co czyniło jego kreacje wyjątkowo autentycznymi. Jego wysoki wzrost, atletyczna budowa i magnetyczna charyzma przyciągały uwagę reżyserów i publiczności. Zadebiutował na scenie stołecznego Teatru Klasycznego. Z teatrem tym związany był do 1970 roku. W latach 1970-1972 występował w Teatrze Komedia.
Kariera filmowa
W 1965 roku Marek Perepeczko zagrał rolę porucznika Marka Kolskiego, w wojennym dramacie Janusza Morgensterna Potem nastąpi cisza (1965) występując u boku Daniela Olbrychskiego i Andrzeja Łapickiego. Rozpoznawalność przyniosła mu kreacja Aldka Piwki w Wilczych echach (1968) Aleksandra Ścibora-Rylskiego, stylizowanym na western. W ekranizacji powieści Henryka Sienkiewicza Pan Wołodyjowski (1969) w reżyserii Jerzego Hoffmana wcielił się w postać Adama Nowowiejskiego. Jednak na prawdziwą sławę aktor musiał zaczekać jeszcze kilka lata.
Fenomen Janosika
Nie sposób mówić o Marku Perepeczce, nie wspominając jego przełomowej roli w serialu Janosik z 1973 roku, reżyserowanym przez Jerzego Passendorfera. Reżyser obsadził Perepeczkę, ze względu na jego warunki fizyczne w roli wyjętego spod prawa herszta bandy. Postać tytułowego zbójnika, który walczył z niesprawiedliwością i chronił słabszych, stała się symbolem niezłomności i odwagi. Perepeczko nadał Janosikowi ludzką twarz – pełną ciepła, humoru, ale też determinacji.
Serial, choć kręcony w trudnych warunkach, szybko zdobył serca widzów nie tylko w Polsce, ale i za granicą. Perepeczko, z jego charakterystyczną sylwetką i głosem, stał się ikoną tej roli, a jego wizerunek do dziś kojarzony jest z mitycznym bohaterem Tatr.
I choć mogłoby się wydawać że propozycje ról filmowych dla Perepeczki będą pojawiać się jedna za drugą, niestety tak się nie stało. Rola Janosika była dla aktora jednocześnie przekleństwem, bo na długie lata zaszufladkowała go w jednej tylko roli.
Różnorodność twórczości
W latach 80. wraz z żoną Agnieszką Fitkau-Perepeczko wyjechał do Australii, gdzie przez pewien czas żył z dala od polskiego show-biznesu. Prowadził tam amatorskie teatry dla Polonii, jednak jak stwierdził w jednym z wywiadów po powrocie do kraju, nie było to szczytem jego marzeń. Przez ponad 15 lat nie występował w polskim teatrze ani filmie. Do Polski powrócił w 1989 roku. Po powrocie do kraju związał się z Teatrem im. Adama Mickiewicza w Częstochowie, gdzie w latach 1997–2003 był aktorem i dyrektorem.
Powrót na ekran
W 2000 roku Marek Perepeczko zaskoczył swoich fanów, powracając do telewizji w popularnym sitcomie 13 posterunek . Zagrał tam postać komendanta posterunku nadkomisarza Władysława Słoika, pokazując swoje komediowe oblicze. Jego występy w serialu były dowodem na to, że mimo upływu lat wciąż potrafił bawić i wzruszać swoją grą.
Choć Janosik przyniósł mu największą popularność, Marek Perepeczko był aktorem wszechstronnym. Zagrał w wielu filmach i spektaklach teatralnych, w których udowodnił swój szeroki wachlarz umiejętności aktorskich. Występował zarówno w dramatach, jak i komediach, z równą łatwością wcielając się w role romantycznych bohaterów, jak i postaci pełnych skomplikowanych emocji.
Śmierć i miejsce spoczynku
Marek Perepeczko zmarł nagle 17 listopada 2005 roku w swoim mieszkaniu w Częstochowie wieku 63 lat. Przyczyną śmierci był zawał serca. Jego odejście było ogromnym wstrząsem dla środowiska artystycznego oraz licznych fanów. Perepeczko, który zawsze wydawał się pełen energii i życiowej siły, odszedł w momencie, gdy wciąż był aktywny zawodowo i miał wiele planów na przyszłość.
Urna z prochami aktora spoczęła w rodzinnym grobie na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie.
W 2014 roku w Częstochowie przy al. Najświętszej Maryi Panny została odsłonięta ławeczka Marka Perepeczki.
Marek Perepeczko pozostawił po sobie niezatarte piętno na polskiej kinematografii. Postać Janosika stała się częścią narodowej wyobraźni, a role teatralne i filmowe wciąż przypominają o jego talencie.
Jego życie, choć zakończone zbyt wcześnie, było pełne pasji, sukcesów i oddania sztuce. Marek Perepeczko to legenda, której blask nigdy nie przygaśnie, a pamięć o nim wciąż żyje w sercach tych, którzy mieli okazję oglądać go na ekranie i scenie.
